واژهنامه CRM؛ اصطلاحات مدیریت ارتباط با مشتری و CRM هوشمند به زبان ساده
نویسنده: بهنام سلطان رضایی
- محقق و متخصص هوش مصنوعی، رئیس هیات مدیره شرکت کارن تکنولوژی
این واژهنامه اصطلاحاتی را که در انتخاب، راهاندازی و استفاده از CRM و CRM هوشمند زیاد میشنوید، در یک یا دو جمله ساده توضیح میدهد. برای هر اصطلاحی که راهنمای کاملتری در سایت دارد، لینک آن هم آمده است.
محصول آماده کارن تکنولوژی
این را روی داده واقعی کسبوکار خودتان ببینید
آنچه در این مقاله میخوانید، در محصولات کارن پیادهسازی شده است. در جلسه دمو، همان را روی داده و فرآیند خودتان اجرا میکنیم.
درخواست دمو رایگان یا تماس بگیرید: ۰۲۱-۸۸۶۱۴۲۸۲در این صفحه
اصطلاحات پایه CRM
| اصطلاح | معنا |
|---|---|
| CRM (سی آر ام) | مدیریت ارتباط با مشتری؛ هم رویکرد و هم نرمافزاری که همه اطلاعات و رویدادهای مشتری را یکجا نگه میدارد. CRM چیست |
| پرونده ۳۶۰ درجه | نمای کامل یک مشتری: خریدها، تماسها، فرصتها، شکایتها و فایلها در یک صفحه. |
| سرنخ (Lead) | کسی که علاقه نشان داده ولی هنوز معاملهای با او شروع نشده است. |
| فرصت فروش (Opportunity) | معاملهای در جریان، با مرحله، مبلغ، احتمال و مسئول. |
| قیف فروش (Sales Funnel) | مسیری که سرنخها تا خرید طی میکنند و در هر مرحله عدهای جا میمانند. |
| پایپلاین (Pipeline) | مجموع فرصتهای باز در مراحل مختلف؛ تصویری از فروش در راه. |
| نرخ تبدیل | سهم سرنخها یا فرصتهایی که به مرحله بعد یا به خرید میرسند. |
| چرخه فروش | زمان از اولین تماس تا بسته شدن معامله. |
| علت باخت | دلیل ثبتشده برای فرصت ناموفق؛ مثل قیمت، زمان تحویل یا رقیب. |
فروش و مالی
| اصطلاح | معنا |
|---|---|
| پیشفاکتور | پیشنهاد قیمت پیش از فروش قطعی. |
| Quote-to-Cash | کل مسیر از پیشفاکتور تا رسیدن پول به حساب. از پیشفاکتور تا دریافت |
| فروش خالص | فروش بدون مالیات و با کسر فاکتورهای برگشتی. |
| برگشت از فروش | فاکتوری که کالای فروختهشده را برمیگرداند و از فروش کم میشود. |
| B2B و B2C | فروش به کسبوکار (مثل همکار واسط) و فروش به مصرفکننده نهایی. |
مشتری و نگهداشت
| اصطلاح | معنا |
|---|---|
| ریزش مشتری (Churn) | از دست رفتن مشتری در یک بازه. ریزش مشتری و راههای کاهش آن |
| نرخ نگهداشت | سهم مشتریانی که در دوره ماندند؛ مکمل نرخ ریزش. |
| ارزش طول عمر مشتری (CLV) | مجموع ارزشی که مشتری در کل دوره رابطه برای سازمان دارد. |
| RFM | بخشبندی مشتریان بر اساس تازگی، تکرار و ارزش خرید. |
| امتیازدهی سرنخ (Lead Scoring) | اولویتبندی سرنخها بر اساس احتمال خرید. |
| صدای مشتری (VoC) | همه بازخوردهای مشتری، از تماس تا فرم و شکایت. صدای مشتری |
| CSAT، NPS و CES | سه شاخص رضایت، وفاداری و سهولت تجربه مشتری. شاخصهای رضایت مشتری |
این مفاهیم را در عمل ببینید
در یک جلسه کوتاه، همین اصطلاحات را در داتیک، CRM هوشمند فارسی، روی سناریوی شما نشان میدهیم.
تماس و خدمات
| اصطلاح | معنا |
|---|---|
| اتصال CRM به سانترال | وصل شدن CRM به سیستم تلفن، برای نمایش پرونده تماسگیرنده، تماس با یک کلیک و ثبت خودکار تماسها. اتصال CRM به سانترال |
| Call Intelligence | تحلیل هوشمند تماس: تبدیل گفتگو به متن و استخراج خلاصه، لحن، تعهدها و قدم بعدی. |
| امتیاز کیفیت تماس | نمره هر تماس با معیارهای خود سازمان. |
| SLA | تعهد مکتوب درباره کیفیت خدمات، مثل زمان پاسخ و حل درخواست. |
اتصال و خودکارسازی
| اصطلاح | معنا |
|---|---|
| گردش کار (Workflow) | مجموعهای از گامها که با یک رویداد یا زمانبندی خودکار اجرا میشوند. خودکارسازی CRM |
| راهانداز (Trigger) | رویدادی که گردش کار را شروع میکند؛ مثل ثبت فرم یا صدور پیشفاکتور. |
| Webhook | خبر دادن خودکار یک سامانه به سامانه دیگر در لحظه وقوع یک رویداد. |
| API | رابطی که سامانههای دیگر با آن داده را میخوانند و مینویسند. |
| On-premise | نصب نرمافزار روی سرورهای خود سازمان، در برابر نسخه ابری. |
CRM هوشمند و هوش مصنوعی
| اصطلاح | معنا |
|---|---|
| AI-native (هوشمصنوعیمحور) | نرمافزاری که هوش مصنوعی در هسته آن است، نه یک پنجره چت کنارش. نرم افزار CRM و هفت آزمون |
| هوش مصنوعی افزوده (Bolt-on) | چتباتی که کنار نرمافزار موجود گذاشته شده و فقط جواب متنی میدهد. |
| agent هوشمند | برنامهای مبتنی بر هوش مصنوعی که میخواند، تصمیم میگیرد و کار انجام میدهد. |
| سیستم چندعاملی (Multi-agent) | چند agent با نقشهای مختلف روی یک هسته مشترک. |
| حافظه سازمانی | تعریفها و قواعد سازمان که هوش مصنوعی در همه گفتگوها از آن استفاده میکند. حافظه سازمانی |
| MCP | پروتکلی استاندارد برای وصل کردن دستیارهای هوش مصنوعی به ابزارها و دادهها. MCP چیست |
| فراداده (Metadata) | داده درباره ساختار داده؛ اینکه هر شیء چه فیلدهایی دارد و چه معنایی. |
پرسشهای متداول
سرنخ کسی است که علاقه نشان داده ولی معاملهای با او شروع نشده؛ فرصت فروش معاملهای است که شروع شده و مرحله، مبلغ و احتمال دارد.
قیف فروش بیشتر به مسیر و ریزش در هر مرحله اشاره دارد؛ پایپلاین به مجموع فرصتهای باز و ارزش فروشی که در راه است. در عمل اغلب به جای هم به کار میروند.
هر CRM هوشمندی AI-native نیست. AI-native یعنی هوش مصنوعی در هسته نرمافزار است؛ بسیاری از CRMها فقط یک چتبات کنار نرمافزار گذاشتهاند.
با API سامانه دیگر هر وقت بخواهد داده را میخواند یا مینویسد؛ با Webhook، سامانه مبدأ خودش در لحظه رویداد خبر میدهد.
به دستیارهای هوش مصنوعی بیرونی اجازه میدهد با همان کنترل دسترسی به CRM وصل شوند و از داده آن استفاده کنند.
فروش خالص بدون مالیات و با کسر برگشتیهاست؛ همان عددی که معمولاً مدیر مالی گزارش میکند.
کل مسیر از پیشفاکتور تا رسیدن پول به حساب، شامل فاکتور، برگشتی و دریافت.



